Tuy nhiên, thay vì được sản xuất tại các trường quay danh tiếng ở California, những bộ phim này đã quay phần lớn tại một quốc gia Trung Âu: Hungary. Với các tổ hợp sản xuất quy mô lớn, cảnh quan thiên nhiên và đô thị đa dạng, cùng những chính sách ưu đãi hấp dẫn, Hungary đã trở thành một trung tâm quan trọng đối với Hollywood.

Bộ phim Ashes to Iron phần lớn được quay tại Hungary. Phân cảnh tại Bệnh viện Rothschild ở Vienna được quay ngay tại Đại học Công nghệ và Kinh tế Budapest

Trong năm nay, những ngôi sao như Arnold Schwarzenegger, Tom Cruise, Eddie Redmayne, Liam Hemsworth, Anne Hathaway và Dakota Fanning đều từng được bắt gặp tại Budapest — thủ đô Hungary — và các khu vực lân cận.

Lịch sử làm phim của Hungary

Hungary đã gắn bó với điện ảnh từ những ngày đầu sơ khai. Năm 1896, anh em nhà Lumière, hai nhà phát minh ra máy chiếu phim, đã mang thiết bị của mình đến khách sạn Grand Hotel Royal ở Budapest — chỉ vài tháng sau khi ra mắt ở Paris — đồng thời cử các quay phim ghi lại hình ảnh những địa danh nổi tiếng của thành phố ngay trong năm đó.

Theo đạo diễn Justin Reardon — cùng vợ là Barbara điều hành công ty sản xuất The Royal Budapest Film Company — khi giới văn nghệ sĩ Budapest lần đầu tiếp cận với điện ảnh, họ đã “vô cùng phấn khích và gần như ngay lập tức bắt tay vào tự thực hiện các bộ phim của riêng mình.” Ông cho biết, bộ phim Hungary đầu tiên dàn dựng cho màn ảnh rộng được quay vào năm 1901 trên sân thượng của Uránia — tòa nhà tráng lệ tại Budapest từng là nơi tổ chức các buổi thuyết trình khoa học, nay đã trở thành rạp chiếu phim mang trông như “thánh đường”.

Một cảnh quay trong bộ phim Hunyadi được thực hiện tại khu phức hợp trường quay mới của Viện Điện ảnh Quốc gia Hungary, gần Budapest, vào ngày 30 tháng 1 năm 2025

Người Hungary cũng có tầm ảnh hưởng đáng kể đối với ngành công nghiệp điện ảnh Mỹ. Adolph Zukor, sinh ra tại Đế quốc Áo-Hung, di cư sang Mỹ năm 16 tuổi và vào năm 1912, ông đồng sáng lập hãng phim Paramount Pictures. Trong khi đó, William Fox — tên khai sinh là Vilmos Fried — là người Mỹ gốc Hungary, sáng lập Fox Film Corporation (tiền thân của Twentieth Century-Fox, thành lập năm 1935).

Các diễn viên như Zsa Zsa Gabor, Tony Curtis, Rachel Weisz và Adrien Brody đều có cội nguồn Hungary. Ngoài ra, Gábor Csupó, sinh trưởng ở Budapest, đã thành lập một hãng phim ở Hollywood — nơi sản xuất những mùa đầu tiên của loạt phim hoạt hình The Simpsons.

Cảnh quan đa dạng

Công trình kiến trúc tráng lệ cùng những khu vực mang vẻ gai góc, bụi bặm hơn, Budapest thường được chọn làm bối cảnh thay thế cho các thành phố châu Âu khác như Paris, Berlin hay Rome trong nhiều bộ phim, tiêu biểu như Evita, Max và Inferno.

Budapest từng được chọn làm bối cảnh thay thế cho Paris, Berlin và Rome trong các bộ phim như Evita, Max và Inferno

Nhà sản xuất Barbara Reardon chia sẻ: “Nơi đây sở hữu nhiều diện mạo khác biệt.” Cô cho biết thêm rằng ở Budapest việc di chuyển rất thuận tiện, giúp các nhà điều hành điện ảnh quốc tế cảm thấy thoải mái như đang ở nhà. “Budapest có đủ mọi thứ bạn cần. Bạn có thể tìm thấy các loại nước ép rau xanh, những món salad tốt cho sức khỏe... nhiều người đứng đầu các hãng phim cũng như các diễn viên rất ưa chuộng,” cô nói với CNBC qua cuộc gọi video.

Đối với nhà văn Judy Laufer, việc Budapest trở thành phim trường mang ý nghĩa cá nhân sâu sắc: gia đình bà đã rời khỏi thành phố này trong Cách mạng Hungary 1956, vượt biên sang Áo trước khi di cư đến Canada. Laufer là nhà sản xuất của bộ phim độc lập Ashes to Iron, kể lại câu chuyện của chính gia đình bà và được quay tại Hungary.

“Trừ phi có một chi tiết đặc trưng nào đó cho thấy bạn đang ở Budapest — chẳng hạn như giáo đường Do Thái lớn — thì thực ra là có thể bạn đang ở bất cứ đâu,” Laufer chia sẻ. Bà nhắc đến giáo đường lớn trên phố Dohány, nơi bà từng sống một năm rưỡi đầu đời. Laufer đang gửi bộ phim này tham dự các liên hoan phim như Sundance và Berlin; bà cũng dự định tổ chức một buổi chiếu riêng tư tại Budapest vào cuối tháng này để kỷ niệm 70 năm cuộc cách mạng năm xưa.

Phần lớn bộ phim Ashes To Iron được quay ở Hungary

Các địa điểm khác được chọn cho bộ phim Ashes to Iron bao gồm một sân bay nhỏ và một đường mòn giữa thiên nhiên ở ngoại ô Budapest. Theo Barbara Reardon, Hungary là điểm đến hấp dẫn còn vì sở hữu nhiều kiểu cảnh quan đa dạng trong phạm vi gần. “Ngay bên ngoài thành phố, bạn có thể tìm thấy những hồ nước đóng vai trò như biển cả,” cô nói, đề cập đến hồ Balaton — hồ nước ngọt lớn nhất Trung Âu. “Có thể chúng tôi không có núi, nhưng ngày nay chuyện đó rất dễ giải quyết, vì các quốc gia lân cận đều có núi.”

Chính sách ưu đãi “ổn định”

Dù không thể sánh được quy mô với Warner Bros. Studios Burbank hay Universal Studios ở California, nhưng các trường quay tại Hungary lại có lợi thế về chi phí. Theo Barbara Reardon, chi phí sản xuất ở đây thấp hơn ở Mỹ khoảng 30% đến 50%.

Cách Budapest khoảng 20 phút lái xe về phía bắc là Origo Studios, tổ hợp trường quay nơi thực hiện nhiều phân đoạn quan trọng cho các bộ phim Hollywood như Dune, Dune: Part Two và Inferno. Phim trường này sở hữu 11 trường quay cùng khu vực ngoại cảnh rộng 4 mẫu Anh (để dựng cảnh cho những phân cảnh quay ngoài trời). Cơ sở này được thành lập vào năm 2010 thông qua quan hệ đối tác với công ty sản xuất Raleigh Studios của Mỹ, dưới sự điều hành của Michael Moore — một nhà quản lý kỳ cựu trong ngành điện ảnh Mỹ vào thời điểm đó.

Anne Hathaway được bắt gặp trên đại lộ Erzsébet, Budapest, tháng 1 năm 2026

Khi CNBC ghé thăm Origo Studios vào tháng 8, nơi đây khá vắng lặng. Giám đốc điều hành Márta Fekszi Horváth miêu tả đây là “giai đoạn chuyển tiếp”, đồng thời cho biết “rất lạc quan” về các dự án sản xuất sắp tới.

Ngành công nghiệp điện ảnh Hungary từng rơi vào tình trạng hỗn loạn sau khi cựu Thủ tướng Viktor Orbán tạm dừng chương trình ưu đãi cung cấp khoản hoàn lại 30% trên tổng chi phí sản xuất tại quốc gia này. Mặc dù chương trình đã được khởi động lại vào tháng 12, nhưng chính quyền tiền nhiệm cũng đặt ra hạn mức giá trị sản xuất cho nửa đầu năm 2026, gây thêm bất ổn vì các nhà sản xuất thường có thói quen lập kế hoạch ngân sách trước một năm trở lên.

Theo bà Horváth, chính phủ mới đã đệ trình các đề xuất bổ sung 63 tỉ forint Hungary (tương đương 193 triệu USD) vào chương trình hoàn phí này. Tháng trước, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Hungary, bà Anita Orbán, cũng trấn an ngành điện ảnh bằng cách khẳng định rằng chính quyền mới hướng tới việc xây dựng một “khuôn khổ ổn định và có thể dự đoán được” cho hệ thống ưu đãi. Bà cho biết thêm, chính phủ mong muốn thu hút “nhiều hơn nữa” các dự án sản xuất quốc tế đến với đất nước này.

Phim trường bối cảnh thời Trung cổ Korda Studios

Tài năng địa phương

Một dự án quy mô lớn được quay tại Hungary và dự kiến ra mắt ở Mỹ và Anh trong tháng này là Wicker. Phim có sự tham gia của Olivia Colman trong vai một ngư dân độc thân bị cộng đồng xa lánh, cùng Alexander Skarsgård trong vai người chồng được đặt làm riêng, chế tác từ cây liễu. Theo Barbara Reardon, một đồng sản xuất tại địa phương, bộ phim được thực hiện tại hai phim trường bối cảnh thời Trung cổ: Korda Studios (nằm ở phía tây thành phố) và Viện Điện ảnh Quốc gia (nằm ở phía bắc thành phố).

Theo gia đình Reardon, các hãng phim Hollywood thường muốn đưa đội ngũ riêng của họ sang để giám sát một số khâu nhất định, hoặc có thể mang các công đoạn hậu kỳ về nước. Tuy nhiên, Barbara cho biết cô đã nhận thấy có sự thay đổi. Cô chia sẻ: “Wicker... là một trong những bộ phim quốc tế lớn đầu tiên, với sự góp mặt của các ngôi sao quốc tế tên tuổi, đã thuê các chuyên gia địa phương đảm nhận vai trò thiết kế sản xuất, thiết kế phục trang, cũng như làm tóc và trang điểm.”

Trong các ghi chú về quá trình sản xuất mà CNBC có dịp tiếp cận, bộ đôi biên kịch kiêm đạo diễn của bộ phim, Eleanor Wilson và Alex Huston Fischer, cho biết họ đã đặt bối cảnh bộ phim “không vào một thời điểm hay địa điểm cụ thể nào, cho phép chúng tôi tự sáng tạo một nền văn hóa riêng cho tác phẩm.” Các nhà thiết kế phục trang cho bộ phim — András Dániel Tóth và Attila Godena-Juhász, những người đến từ Hungary — đã lấy cảm hứng trang phục truyền thống của đất nước này, chẳng hạn các kiểu mũ đội đầu dành cho cô dâu với những lớp mạng che mặt xếp chồng lên nhau. Wilson cho biết chính nghệ thuật dân gian và các truyền thống của Hungary đã định hình diện mạo của Wicker.

Olivia Colman (trái) trong vai một ngư dân độc thân bị cộng đồng xa lánh, cùng Alexander Skarsgård trong vai người chồng được đặt làm riêng, chế tác từ cây liễu. Wicker là một trong những bộ phim quốc tế lớn đầu tiên, với sự góp mặt của các ngôi sao quốc tế tên tuổi, đã thuê các chuyên gia địa phương đảm nhận vai trò thiết kế sản xuất, thiết kế phục trang, cũng như làm tóc và trang điểm

Justin Reardon nhận xét rằng, dù “nhỏ bé” nhưng Hungary lại tạo ra tầm ảnh hưởng vượt xa quy mô quốc gia. “Bạn khó có thể ngờ rằng ở một thị trường rất nhỏ như vậy lại có thể quy tụ đội ngũ giàu năng lực, có khả năng thực hiện được những thành quả lớn lao đến thế.”