• Chủ giác Lưu Hạo Tồn hóa thân thuyết phục một nữ nghệ sĩ tuồng Tần Khang

Tuy nhiên, chỉ sau vài giờ chợp mắt, Lưu Hạo Tồn đã quay lại với lịch trình làm việc. Lúc 7 giờ sáng, cô đã sẵn sàng đến một studio ở phía đông Bắc Kinh để chụp ảnh tạo hình cho một bộ phim mới.

Thoạt nhìn, Lưu Hạo Tồn mang lại cảm giác một cô gái vóc dáng nhỏ nhắn, thanh tú. Nhưng ẩn sau vẻ ngoài trầm tĩnh, dịu dàng ấy là sự kiên cường mạnh mẽ lạ thường

“Cô ấy có sức bền bỉ đáng kinh ngạc. Một khi đã xác định mục tiêu thì sẽ dốc toàn lực để thực hiện,” một thành viên trong êkíp hỗ trợ Lưu Hạo Tồn chuẩn bị cho cuộc phỏng vấn với China Daily chia sẻ.

Thoạt nhìn, Lưu Hạo Tồn mang lại cảm giác một cô gái vóc dáng nhỏ nhắn, thanh tú. Nhưng ẩn sau vẻ ngoài trầm tĩnh, dịu dàng ấy là sự kiên cường mạnh mẽ lạ thường.

Con đường vươn tới hào quang của Lưu Hạo Tồn luôn song hành cả may mắn lẫn những hoài nghi từ dư luận. Sáu năm sau khi ra mắt màn ảnh rộng với bộ phim One Second của đạo diễn Trương Nghệ Mưu — câu chuyện xúc động về hành trình tuyệt vọng của người cha đi tìm hình ảnh cuối cùng của cô con gái đã khuất — Lưu Hạo Tồn đã vươn mình trở thành một trong những nữ diễn viên trẻ nổi tiếng nhất Trung Quốc.

Hóa thân Mộc Quế Anh trên sân khấu Tần Khang trong phim bộ truyền hình Chủ giác

Sau bộ phim đó, cô góp mặt trong hàng loạt tác phẩm đình đám, từ phim về đề tài ung thư A Little Red Flower (2020) đến tác phẩm ấm áp Remember Me (2024) và bộ phim ly kỳ Vanishing Point (2026).

Tuy nhiên, tác phẩm gần đây đưa tên tuổi cô lên tầm cao mới chính là phim bộ truyền hình Chủ giác / The Lead, chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên từng đoạt giải thưởng văn học Mao Thuẫn của nhà văn Trần Ngạn.

Lấy bối cảnh tỉnh Thiểm Tây, bộ phim trải dài hơn bốn thập kỷ, khắc họa hành trình vươn lên của Ức Tần Nga, cô gái chăn cừu từ ngôi làng miền núi hẻo lánh trở thành ngôi sao tuồng Tần Khang — một loại hình sân khấu dân gian cổ xưa và có tầm ảnh hưởng lớn của Trung Quốc bắt nguồn từ chính vùng đất này.

Dương Bài Phong trên sân khấu Tần Khang trong phim

“Là diễn viên, tôi cảm thấy vô cùng vinh dự khi được hóa thân một nhân vật như Ức Tần Nga. Đây cũng là lần đầu tiên tôi đảm nhận vai diễn có diễn biến trải dài qua nhiều thập kỷ,” Lưu Hạo Tồn chia sẻ.

Khắc họa chân thực

Đầu năm nay, Tổng cục Phát thanh và Truyền hình Quốc gia — cơ quan quản lý hàng đầu của ngành — đã tổ chức tọa đàm về bộ phim Chủ giác, quy tụ đội ngũ sáng tạo và những người trong ngành cùng phân tích sự thành công của tác phẩm.

Bộ phim đã thu hút hơn 1,08 tỉ lượt xem trực tuyến, đạt tỷ suất người xem trung bình mỗi tập là 4,18% — vượt xa mức chuẩn 1% của ngành — và khơi dậy những cuộc thảo luận sôi nổi trên nhiều nền tảng, bao gồm Tiểu Hồng Thư.

Đằng sau những con số ấn tượng đó là một quá trình sản xuất đòi hỏi không chỉ sức sáng tạo mà còn cả sự bền bỉ phi thường.

Lưu Hạo Tồn chỉ có vỏn vẹn hai tháng để chuẩn bị, phải tập luyện những kỹ thuật đầy thách thức, chẳng hạn như ngọa ngư

Trần Ngạn, tác giả cuốn tiểu thuyết gốc, nhớ lại lần đến thăm phim trường ở Tây An, thủ phủ tỉnh Thiểm Tây. Đó là một ngày hè oi bức hơn 30 độ C, vậy mà các diễn viên vẫn phải khoác lên mình những bộ trang phục mùa đông dày cộm để thực hiện các cảnh quay diễn ra vào mùa đông.

Khi đi ngang qua cái chuồng nhốt hai con lợn đang kêu ầm ĩ vì đói, ông nhìn thấy Lưu Hạo Tồn, lúc này đang mặc chiếc áo khoác bông dày, lặng lẽ múc từng gáo thức ăn gia súc đổ vào máng.

“Cảnh tượng đó đưa tôi trở về một khoảng thời gian không thể nào quên,” Trần Ngạn hồi tưởng. Ông chia sẻ rằng diễn xuất của Lưu Hạo Tồn mang lại cảm giác chân thực đến mức như thể ông đang thực sự sống trong bối cảnh ấy.

Lưu Hạo Tồn đảm đương hành trình vươn lên của Ức Tần Nga, cô gái chăn cừu từ ngôi làng miền núi hẻo lánh trở thành ngôi sao tuồng Tần Khang

Còn với Lưu Hạo Tồn, để đạt được độ chân thực đó, cô đã phải chuẩn bị kỹ lưỡng nhiều tháng trước khi quá trình quay phim bắt đầu. Kinh kịch Tần Khang — loại hình nghệ thuật được cho là đã hoàn thiện vào thời nhà Minh (1368-1644) — nổi tiếng với lối hát đầy nội lực và những động tác hình thể mạnh mẽ, táo bạo. Bộ môn này đòi hỏi cả thể lực lẫn chiều sâu cảm xúc; các nghệ sĩ thường bắt đầu tập luyện từ nhỏ và phải khổ luyện nhiều năm trời trước khi có cơ hội bước lên sân khấu.

Lưu Hạo Tồn chỉ có vỏn vẹn hai tháng để chuẩn bị. Cô gia nhập đoàn làm phim từ sớm để tham gia khóa huấn luyện chuyên sâu và khép kín. Lịch trình mỗi ngày dày đặc các nội dung: học phương ngữ, luyện thanh, ngâm thơ, diễn xuất và nhào lộn, thường hơn 10 tiếng đồng hồ.

Cô cũng phải tập luyện những kỹ thuật đầy thách thức, chẳng hạn như ngọa ngư — tư thế từ từ hạ thấp người xuống ở tư thế ngồi xổm đòi hỏi cực kỳ uyển chuyển — và xúy hỏa — tuyệt kỹ biểu diễn phun ra lửa.

Khả năng thích nghi với những yêu cầu khắt khe của loại hình hát tuồng Tần Khang của Lưu Hạo Tồn cũng bắt nguồn từ nền tảng múa

Tuy nhiên, đối với Lưu Hạo Tồn, quá trình chuẩn bị gian nan đó không chỉ là trở ngại cần vượt qua, mà còn là hành trình hóa thân trọn vẹn. “Mỗi màn trình diễn trước ống kính, dù là hát hay vũ điệu, đều bắt nguồn từ quá trình rèn luyện, tích lũy và trau dồi ngày qua ngày nơi hậu trường. Diễn viên phải như thế. Chỉ có vậy mới có thể mang đến màn thể hiện xuất sắc nhất cho từng cảnh quay,” cô chia sẻ.

Khả năng thích nghi với những yêu cầu khắt khe của loại hình hát tuồng Tần Khang của Lưu Hạo Tồn cũng bắt nguồn từ nền tảng múa. Nữ diễn viên 26 tuổi này bắt đầu học múa từ năm 4 tuổi, theo học trung cấp trực thuộc Học viện Múa Bắc Kinh năm 11 tuổi và trúng tuyển khoa múa dân gian của học viện này khi 16 tuổi.

Hơn một thập kỷ khổ luyện đã cho cô khả năng cảm nhận nhạy bén về nhịp điệu và kiểm soát cơ thể: những kỹ năng vô cùng quý giá khi học kinh kịch.

“Tôi tin rằng ngôn ngữ cơ thể là phần thiết yếu của diễn xuất. Khi hòa quyện cùng biểu cảm gương mặt và cảm xúc nội tâm, diễn xuất sẽ không đơn điệu mà trở nên sống động, giúp làm phong phú thêm hình tượng nhân vật,” Lưu Hạo Tồn chia sẻ

“Hơn 10 năm rèn luyện múa đã giúp cơ thể tôi thấm nhuần nhịp điệu, và vẻ đẹp của nhịp điệu cũng chính là một dạng vẻ đẹp nghệ thuật. Khi lên hình, tôi có thể điều chỉnh chuyển động theo những biến chuyển của cảm xúc. Tôi tin rằng ngôn ngữ cơ thể là phần thiết yếu của diễn xuất. Khi hòa quyện cùng biểu cảm gương mặt và cảm xúc nội tâm, diễn xuất sẽ không đơn điệu mà trở nên sống động, giúp làm phong phú thêm hình tượng nhân vật,” Lưu Hạo Tồn chia sẻ.

Có lúc cường độ công việc lên đến đỉnh điểm. Để nghiên cứu, Lưu Hạo Tồn đã xem liên tục hơn 40 đoạn băng ghi hình các vở kinh kịch, đến mức gần như kiệt quệ cảm xúc. Tuy nhiên, cô vẫn duy trì một thói quen đều đặn: mang theo sổ tay ghi lại mọi điều mình học hỏi và chiêm nghiệm được.

“Dù là khi đọc kịch bản hay nguyên tác tiểu thuyết, tôi đều ghi lại những hiểu biết của mình về hành trình của nhân vật cũng như suy nghĩ về vai diễn. Việc này giúp tôi khắc sâu ấn tượng, nắm bắt nhân vật tốt hơn, đồng thời có thể nhìn lại những gì đã đạt được cũng như những điểm cần cải thiện sau khi quá trình quay phim kết thúc,” cô nói thêm.

Trong phim về đề tài ung thư A Little Red Flower (2020)

“Phong thái của các nhân vật trong kịch Tần Khang thường rất đẹp và mang đậm nét quyến rũ cổ điển. Mỗi vai diễn đòi hỏi người nghệ sĩ phải trải nghiệm những cung bậc cảm xúc tinh tế, sâu lắng trước khi bùng nổ thành sự cộng hưởng mạnh mẽ, lay động lòng người,” Lưu Hạo Tồn chia sẻ khi nói về mối liên kết của cô với loại hình nghệ thuật có lịch sử 600 năm này.

Nhìn lại quá trình hóa thân các nhân vật tuồng Tần Khang — từ Mộc Quế Anh, nữ tướng thời Tống (960-1279), cho đến Dương Bài Phong, một tỳ nữ trở thành nữ chiến binh — Lưu Hạo Tồn cho biết trong suốt sáu tháng quay phim, cô ngày càng đắm mình vào vai diễn và càng bị cuốn hút bởi sức hấp dẫn của kịch tuồng Tần Khang.

Giờ đây, nữ diễn viên trẻ hy vọng rằng sự thành công của bộ phim sẽ truyền cảm hứng để nhiều người trẻ tìm hiểu về kịch Tần Khang — một loại hình nghệ thuật gắn liền sâu sắc với mảnh đất và con người nơi đây — đồng thời khuyến khích họ đến nhà hát để trực tiếp trải nghiệm sức hút độc đáo của nó.

Trong phim Remember Me (2024)

Trường ca hành

Không thể xây xong thành Rome trong một ngày. Đằng sau sự thăng tiến có vẻ nhanh chóng của Lưu Hạo Tồn là một câu chuyện thầm lặng ít ai biết: nhiều năm kiên nhẫn, kỷ luật và âm thầm chuẩn bị.

Phó Lư Lư, gia nhập êkíp của Trương Nghệ Mưu với vai trò trợ lý đạo diễn vào đầu những năm 2000, nhớ lại rằng Lưu Hạo Tồn lần đầu lọt vào “mắt xanh” của vị đạo diễn này trong quá trình tuyển diễn viên cho Shadow — bộ phim võ hiệp năm 2018 kể về vị tướng bí mật huấn luyện người thế thân để giành lại thành trì.

Trong một cuộc phỏng vấn trước đó với China Movie Channel, Trương Nghệ Mưu đã miêu tả ấn tượng đầu tiên của ông về Lưu Hạo Tồn: cô giống như “một tờ giấy trắng đen”, với đôi mắt như biết nói. Dù không giành được vai diễn — cô thử vai công chúa — nhưng Trương Nghệ Mưu đã khuyên cô không nên vội vã dấn thân vào nghiệp diễn. Thay vào đó, ông khuyến khích cô giữ tâm thế như “một tờ giấy trắng” và chờ đợi cơ hội thích hợp.

Vượt qua hơn 3.000 ứng viên, Lưu Hạo Tồn đã giành được vai Lưu Khuê Nữ — cô bé mồ côi đang chật vật xoay xở để chăm sóc đứa em trai trong One Second của Trương Nghệ Mưu

Sau này, Trương Nghệ Mưu chia sẻ rằng chính sự kiên trì và bản năng của Lưu Hạo Tồn đã thuyết phục ông tin rằng cô sở hữu tố chất của một diễn viên thực thụ.

Vậy là, Lưu Hạo Tồn kiên nhẫn chờ đợi suốt ba năm.

Phải đến năm 2018, khi công tác chuẩn bị cho bộ phim One Second đang được tiến hành, Lưu Hạo Tồn mới lại tham gia thử vai cho phim của Trương Nghệ Mưu. Vượt qua hơn 3.000 ứng viên, cô đã giành được vai Lưu Khuê Nữ — cô bé mồ côi đang chật vật xoay xở để chăm sóc đứa em trai.

Vào vai một cô bé bụi đời với khuôn mặt lấm lem, tìm cách đánh cắp những cuộn phim nhựa với hy vọng tận dụng chúng làm chụp đèn. Vai diễn đòi hỏi kết hợp giữa nét mong manh và sự cứng cỏi, kiên cường này đã trở thành màn chào sân ấn tượng, đánh dấu điểm khởi đầu cho sự nghiệp diễn xuất của Lưu Hạo Tồn.

Vai diễn đòi hỏi kết hợp giữa nét mong manh và sự cứng cỏi, kiên cường này đã trở thành màn chào sân ấn tượng, đánh dấu điểm khởi đầu cho sự nghiệp diễn xuất của Lưu Hạo Tồn

“Cô ấy làm việc rất chăm chỉ và có sức chịu đựng bền bỉ. Cô ấy toát lên vẻ sống động, linh hoạt. Ai gặp cô cũng đều nhận xét cô ấy thông minh và nhạy bén. Cô ấy thực sự có tố chất. Khi chúng tôi đang quay One Second, tôi đã nói với cô ấy: ‘Hạo Tồn, cháu sinh ra là để dành cho nghề này.’ Thậm chí tôi còn nói đùa rằng có lẽ cô bé nên chuyển hướng nghề nghiệp (từ vũ công sang diễn viên),” Trương Nghệ Mưu nhớ lại trong cuộc phỏng vấn trên truyền hình.

“Lưu Hạo Tồn trông như một đứa trẻ ngoan ngoãn, biết vâng lời, nhưng cô bé lại phải vào vai một nhân vật gần giống như trẻ ăn mày — hoàn toàn tương phản với con người thật của em. Thêm vào đó, em là gương mặt mới duy nhất trong dàn diễn viên chưa từng qua trường lớp đào tạo diễn xuất nào. Tuy nhiên, ngay khi bắt đầu cảnh quay đầu tiên, huấn luyện viên diễn xuất và tôi đã không kìm được mà nhìn nhau — cả hai chúng tôi sáng bừng mắt lên. Chúng tôi cùng nghĩ: ‘Sao cô bé này lại tài năng đến thế?’ Em ấy đã vượt xa mọi kỳ vọng của chúng tôi,” Phó Lư Lư chia sẻ với China Daily.

Lưu Hạo Tồn cũng nhớ lại một khoảnh khắc trong quá trình quay One Second tại sa mạc Đôn Hoàng, tỉnh Cam Túc. Cảnh quay đó đòi hỏi cô nhặt một lá bắp cải để thể hiện sự đói khát của nhân vật. Dù chiếc lá dính đầy cát, cô vẫn cắn ăn ngay không chút do dự, đồng thời cố gắng diễn tả sao cho trông thật ngon lành — như một món ăn quý giá mà nhân vật của cô chỉ dám mơ ước trong những năm tháng khốn khó của thập niên 1970.

Trong phim gián điệp ly kỳ đầu tiên của Trương Nghệ Mưu, Cliff Walkers

Chính qua phân cảnh đặc biệt và đòi hỏi nhiều nỗ lực thể chất ấy, Lưu Hạo Tồn nói mới hiểu thế nào là làm diễn viên.

“Tôi cũng hiểu vì sao mình sẽ yêu diễn xuất suốt đời và coi đó là một phần con người mình; sự thấu hiểu ấy đã thầm lặng nhưng bền bỉ ngộ ra trong tôi.”

Cô nói những lời này với ánh mắt đầy nghiêm túc, không phải với tư cách ngôi sao đang tận hưởng hào quang, mà là một người đã trải qua bao năm tháng nỗ lực cùng biết bao mơ hồ, để rồi nhận ra rằng mình thực sự thuộc về sân khấu.