Một khu phức hợp lăng mộ rộng 60 km vuông tương đương diện tích của Manhattan.
Cách đây 50 năm, vào tháng 3 năm 1974, những người nông dân đào giếng ở
tỉnh Thiểm Tây phía tây bắc Trung Quốc đã khai quật được nhiều mảnh đất
sét, dẫn đến một trong những khám phá khảo cổ vĩ đại nhất mọi thời đại.
Dưới
chân họ trải ra một kho báu phi thường: một thành phố ngầm rộng lớn
được đội quân đất nung có kích thước người thật chôn cất ở đó hơn 2.000
năm bảo vệ.
![](/Uploads/16/24_June/news-Mysteries-of-the-Terracotta-Warriors-1.jpg)
Các chiến binh đất nung trong phim tài liệu Netflix Mysteries of the Terracotta Warriors (tựa tiếng Việt Bí ẩn của các chiến binh Terracotta),
xem xét quá trình khai quật lăng mộ rộng lớn dưới lòng đất chứa các
chiến binh đất nung này mà vị hoàng đế đầu tiên của Trung Quốc, Tần Thủy
Hoàng, đã ra lệnh xây dựng để bảo vệ lăng mộ của ông
|
Tám ngàn bức tượng đã được khai quật cho đến nay chủ yếu miêu tả binh lính, nhưng cũng có người hầu, kép hát và ngựa.
Xe
ngựa bằng đồng, chim nước, vũ khí và bình nghi lễ, đồ trang sức bằng
ngọc bích, nữ trang bằng vàng và bạc cũng được khai quật trong một lăng
mộ rộng lớn được xây dựng để bảo vệ vị hoàng đế đầu tiên của Trung Quốc,
Tần Thủy Hoàng, ở thế giới bên kia.
Bí ẩn của các chiến binh Terracotta, phim tài liệu Netflix của đạo diễn người Anh James Tovell (
Secrets of the Saqqara Tomb),
khám phá những nỗ lực khai quật và lịch sử đằng sau ngôi mộ cổ cũng như
sự đăng quang và suy tàn của triều đại nhà Tần (221-207 trước Công
nguyên) do Tần Thủy Hoàng sáng lập.
![](/Uploads/16/24_June/news-Mysteries-of-the-Terracotta-Warriors-2.jpg)
Công nhân khai quật các hiện vật lịch sử tại lăng mộ Tần Thủy Hoàng trong một cảnh phim Mysteries of the Terracotta Warriors của Netflix
|
Bộ phim có sự tham gia của giáo sư sử học về nhà Tần Lo Yuet Keung,
người tin rằng những khuôn mặt siêu thực của các tác phẩm điêu khắc này —
mỗi khuôn mặt là độc nhất vô nhị — đều dựa trên những con người có thật
từ khắp Trung Quốc. Ông nói thêm rằng đây rất có thể là ý tưởng của vị
hoàng đế, vì việc thống nhất một đế chế gồm những sắc tộc khác nhau là
một biểu tượng mạnh mẽ.
“Nếu không có vị hoàng đế đầu tiên này
thì có thể Trung Quốc sẽ tiếp tục bị chia cắt thành nhiều quốc gia khác
nhau, giống như châu Âu bị chia cắt ngày nay,” giáo sư Lo nói.
Bí ẩn của các chiến binh Terracotta,
hiện là bộ phim được xem nhiều thứ hai trên Netflix ở Hồng Kông, cũng
cho thấy lăng mộ Tần Thủy Hoàng — di tích lớn nhất được bảo tồn ở Trung
Quốc và là Di sản Thế giới của UNESCO kể từ năm 1987 — giống như một
hiện trường vụ án khổng lồ, với các nhà khảo cổ sử dụng bằng chứng pháp y
để ghép lại quá khứ theo đúng nghĩa đen.
![](/Uploads/16/24_June/news-Mysteries-of-the-Terracotta-Warriors-3.jpg)
Khuôn mặt của một chiến binh đất nung phủ đầy bụi đất trong một cảnh phim
|
Bộ phim kết hợp các cảnh tái hiện cổ trang với các cuộc phỏng vấn theo
phong cách phim tài liệu, nêu bật sự đối xử tàn bạo đối với lực lượng
lao động xây dựng khu phức hợp lăng mộ này, gồm hơn 700.000 người, thực
chất là tù nhân chiến tranh, từ các nước chư hầu Trung Hoa cổ đã chinh
phục.
Bí ẩn của các chiến binh Terracotta cũng tìm cách
khám phá thông tin chi tiết về các chiến binh nhà Tần ngoài đời thực bị
sát tuẫn cùng hoàng đế, mộ của ông vẫn giữ niêm phong vì lo ngại nếu mở
ra có thể gây thiệt hại không thể khắc phục. Cũng có lo ngại rằng thi
thể có thể có máy móc cơ quan cài bẫy.
Nhà sử học về đời Tần, Hui
Ming Tak, cũng chia sẻ suy nghĩ về khu lăng mộ hoành tráng, “một khu
phức hợp lăng mộ rộng 60 km vuông tương đương diện tích của Manhattan.”
![](/Uploads/16/24_June/news-Mysteries-of-the-Terracotta-Warriors-4.jpg)
Chân dung Tần Thủy Hoàng, hoàng đế đầu tiên của Trung Quốc và là người sáng lập triều đại nhà Tần
|
“Thật đáng kinh ngạc khi nghĩ đến việc công trình này được xây dựng cho một người,” Hui nói.
Hoàng đế Tần Thủy Hoàng là ai?Tần
Thủy Hoàng, tên húy là Doanh Chính, đã diệt sáu nước chư hầu cuối thời
Chiến Quốc bằng lực lượng quân đội khổng lồ của mình, thống nhất Trung
Hoa vào năm 221 trước Công nguyên và chấm dứt nhiều thế kỷ hỗn loạn
chính trị và đổ máu. Nhà Tần chỉ tồn tại được 15 năm nhưng tên nước
Trung Quốc lại bắt nguồn từ đó.
Hoàng đế — ông tự phong cho mình
danh hiệu này — đã mở rộng Vạn Lý Trường Thành, xây dựng một hệ thống
đường bộ quốc gia rộng lớn, thống nhất đơn vị đo lường cũng như một bộ
luật pháp nhất quán.
![](/Uploads/16/24_June/news-Mysteries-of-the-Terracotta-Warriors-5.jpg)
Bí ẩn của các chiến binh Terracotta kết hợp các cảnh tái hiện cổ
trang với phỏng vấn theo phong cách phim tài liệu, nêu bật sự đối xử tàn
bạo đối với lực lượng lao động xây dựng khu phức hợp lăng mộ này, gồm
hơn 700.000 người, thực chất là tù nhân chiến tranh, từ các nước chư hầu
Trung Hoa cổ đã chinh phục
|
Một thành tựu quan trọng khác của triều đại nhà Tần là giới thiệu một
loại văn tự chuẩn hóa ở Trung Quốc cho phép giao tiếp giữa các khu vực
nói các ngôn ngữ khác nhau.
Bất chấp những thành tựu này, Tần
Thủy Hoàng vẫn được miêu tả là một bạo chúa chuyên cấm đoán, đốt sách và
hành quyết các sĩ tử Nho sinh.
Tại sao Tần Thủy Hoàng cho xây dựng lăng mộ?Phải
mất 38 năm để xây dựng lăng mộ Tần Thủy Hoàng, cách bố trí của lăng mộ
phản ánh quy hoạch đô thị của Hàm Dương, kinh đô của nhà Tần thuộc tỉnh
Thiểm Tây ngày nay.
Khu phức hợp nằm dưới bóng Ly Sơn, được mệnh danh là một trong bảy kỳ quan mới của thế giới.
![](/Uploads/16/24_June/news-Mysteries-of-the-Terracotta-Warriors-6.jpg)
Những khuôn mặt siêu thực của các tác phẩm điêu khắc này — mỗi khuôn
mặt là độc nhất vô nhị — đều dựa trên những con người có thật từ khắp
Trung Quốc
|
Tần Thủy Hoàng đã xây dựng lăng mộ để bảo vệ ông ở thế giới bên kia như
một phần sứ mệnh — có người nói là nỗi ám ảnh của ông — đạt đến trường
sinh bất tử.
Người ta tin rằng ông đã cử người hầu đi tìm những
loại thuốc mà ông tin sẽ khiến ông bất tử. Trớ trêu thay, việc uống thần
dược “trẻ mãi không già” có lẽ đã khiến ông sớm qua đời ở tuổi 49, vì
một số loại có chứa thủy ngân, vốn là một chất độc.
Dịch: © Yên Khuê @Quaivatdienanh.com
Nguồn: South China Morning Post