Nhà sản xuất Trần Thị Bích Ngọc đã dành ba thập kỷ hoạt động cho điện ảnh Đông Nam Á.
Đạo diễn kiêm biên kịch người Trung Quốc Tất Cống, nữ diễn viên Hàn Quốc Moon Choi, nhà làm phim Nhật Bản Kei Ishikawa và Samal Yeslyamova — nữ diễn viên người Kazakhstan từng đoạt giải nữ diễn viên xuất sắc nhất tại Cannes — nằm trong số sáu thành viên còn lại của ban giám khảo.

Huyền thoại điện ảnh Trung Quốc Trương Nghệ Mưu sẽ giữ vai trò chủ tịch ban giám khảo hạng mục tranh giải chính tại Liên hoan phim quốc tế Busan năm nay, dẫn dắt hội đồng gồm bảy thành viên là những nhà làm phim, diễn viên và nhà sản xuất tên tuổi đến từ khắp châu Á.
Cùng tham gia với Trương Nghệ Mưu là đạo diễn kiêm biên kịch người Trung Quốc Tất Cống, nữ diễn viên Hàn Quốc Moon Choi, đạo diễn Nhật Bản Kei Ishikawa, nhà làm phim Hàn Quốc July Jung, nhà sản xuất Việt Nam Trần Thị Bích Ngọc và nữ diễn viên người Kazakhstan Samal Yeslyamova. Nhóm giám khảo này sẽ đánh giá 13 phim được tuyển chọn cho mùa thứ hai của hạng mục tranh giải chính mới tại Busan.
Trương Nghệ Mưu được công nhận rộng rãi là một trong những nhà làm phim châu Á đạt được nhiều thành tựu nghệ thuật cũng như thành công vang dội về mặt thương mại. Tác phẩm đầu tay của ông,
Cao lương đỏ (
Red Sorghum), đã thắng Gấu Vàng Berlin năm 1988, trong khi
Thu Cúc đi kiện (
The Story of Qiu Ju) và
Một người cũng không thể thiếu (
Not One Less) sau đó đã thắng giải Sư Tử Vàng Venice. Bộ phim tâm lý năm 1994 của ông,
Phải sống (
To Live), đã thắng giải Grand Prix của Cannes. Thành công thương mại của ông cũng ấn tượng không kém: sử thi võ hiệp
Anh hùng (
Hero) với sự tham gia của Lý Liên Kiệt đã thu về khoảng 177 triệu USD toàn cầu vào năm 2002, còn bom tấn cổ trang năm 2023
Mãn giang hồng (
Full River Red) đạt doanh thu 670 triệu USD toàn cầu. Trương Nghệ Mưu cũng có mối quan hệ lâu dài với Busan; bộ phim lãng mạn
Chuyện tình cây táo gai (
Under the Hawthorn Tree) của ông từng được chọn chiếu mở màn liên hoan năm 2010.
Ban giám khảo còn có sự góp mặt của Tất Cống — một trong những đạo diễn trẻ được đánh giá cao nhất của Trung Quốc. Tác phẩm mới nhất của anh,
Resurrection, đã thắng Giải Đặc biệt hạng mục tranh giải của Cannes năm 2025, trước khi nhận Giải Cống hiến Nghệ thuật tại Busan trong mùa đầu tiên của hạng mục tranh giải này vào năm ngoái.

|
Hàng trên (từ trái qua): đạo diễn kiêm biên kịch người Trung Quốc Tất Cống, nữ diễn viên người Kazakhstan Samal Yeslyamova, đạo diễn Nhật Bản Kei Ishikawa Hàng dưới (từ trái qua): nhà làm phim Hàn Quốc July Jung, nhà sản xuất Việt Nam Trần Thị Bích Ngọc, nữ diễn viên Hàn Quốc Moon Choi
|
Trong khi đó, Moon Choi được biết đến qua các vai diễn trong
Anarchist From Colony và
Our Body, cũng như bộ phim
Bedford Park từng thắng giải tại Sundance và cũng được chọn vào danh sách trình chiếu tại Busan năm nay. Các tác phẩm tiêu biểu của Ishikawa bao gồm
A Man (từng thắng tám giải thưởng Viện Hàn lâm Nhật Bản) và bộ phim được đánh giá cao tại hạng mục Un Certain Regard của Cannes là
A Pale View of Hills.
Đạo diễn July Jung đã đưa cả ba phim truyện của mình —
A Girl at My Door,
Next Sohee và tác phẩm năm nay
Dora — tham dự Liên hoan phim Cannes. Nhà sản xuất Trần Thị Bích Ngọc đã dành ba thập kỷ hoạt động trong lĩnh vực điện ảnh Đông Nam Á; các tác phẩm do cô sản xuất bao gồm
Cha và con và… (
Big Father, Small Father and Other Stories),
Vợ ba (
The Third Wife) và
Tro tàn rực rỡ (
Glorious Ashes). Yeslyamova từng thắng giải nữ diễn viên xuất sắc nhất Liên hoan phim Cannes năm 2018 với vai diễn trong bộ phim
Ayka của đạo diễn Sergei Dvortsevoy, đồng thời từng là thành viên ban giám khảo hạng mục New Currents tại Busan.
Busan đã ra mắt hạng mục tranh giải vào năm 2025 trong kế hoạch tái cấu trúc toàn diện của liên hoan phim. Ban giám khảo năm nay sẽ trao Giải thưởng Busan ở năm hạng mục: phim hay nhất, đạo diễn xuất sắc nhất, giải đặc biệt của ban giám khảo, diễn viên xuất sắc nhất và đóng góp nghệ thuật xuất sắc.
Liên hoan phim quốc tế Busan lần thứ 31 sẽ diễn ra từ ngày 6 đến 15 tháng 10, trong khi sự kiện Hội chợ Nội dung & Phim châu Á (Asian Contents & Film Market) được tổ chức từ ngày 10 đến 13 tháng 10.
| Cập nhật dự tranh Oscar phim truyện quốc tế 202 |
•
Pháp chọn Minotaur của Andrey Zvyagintsev

|
Dmitriy Mazurov và Iris Lebedeva đảm nhận các vai chính trong phim trên trường quay Minotaur
|
Minotaur của đạo diễn Andrey Zvyagintsev — tác phẩm từng đoạt giải Grand Prix tại Liên hoan phim Cannes — sẽ đại diện Pháp tranh giải Oscar ở hạng mục phim quốc tế xuất sắc nhất.
Một hội đồng gồm 11 thành viên đã chọn bộ phim này từ năm tác phẩm lọt vào danh sách rút gọn cuối cùng, bên cạnh
The Unknown của Arthur Harari,
La Gradiva của Marine Atlan, phim hoạt hình
Iron Boy của Louis Clichy và
De Gaulle: Résistance của Antonin Baudry.
Các thành viên hội đồng — do Bộ trưởng Văn hóa Pháp bổ nhiệm theo đề xuất của cơ quan điện ảnh quốc gia CNC — đã họp tại trụ sở CNC ở Paris vào thứ tư 16 tháng 9 để lắng nghe ý kiến từ các nhà sản xuất, đại diện kinh doanh quốc tế và nhà phát hành tại Mỹ của từng bộ phim trong danh sách rút gọn trước khi đưa ra quyết định cuối cùng.
Danh sách rút gọn năm nay quy tụ những nhà phát hành tên tuổi tại Mỹ: Neon cho
The Unknown, Samuel Goldwyn Films cho
De Gaulle, 1-2 Special cho
La Gradiva, Sony Pictures Classics cho
Iron Boy và Mubi cho
Minotaur.
Pháp đã cải tổ hội đồng tuyển chọn vào năm 2024, mở rộng quy mô từ 7 lên 11 thành viên, áp dụng nhiệm kỳ hai năm và loại bỏ vai trò quan sát viên của chủ tịch CNC nhằm củng cố tính độc lập. Hội đồng tuyển chọn do ông Charles Tesson — cựu giám đốc nghệ thuật của chương trình Tuần lễ Phê bình (Critics’ Week) tại Cannes — làm chủ tịch, cùng các thành viên: Grégory Chambet, Nadim Cheikhrouha, Thierry de Clermont-Tonnerre, Ron Dyens, Nicolas Eschbach, Coralie Fargeat, Emilie Lesclaux, Sophie Mas, Adeline Monzier và Sylvie Pialat.

|
Đạo diễn Andrey Zvyagintsev trên trường quay Minotaur
|
Trong năm năm qua, Pháp đã nhiều lần thay đổi quy trình tuyển chọn nhằm gia tăng cơ hội chiến thắng, kể từ lần cuối cùng thắng giải ở hạng mục này vào năm 1993 với bộ phim
Indochine của Régis Wargnier.
Minotaur đánh dấu năm thứ hai liên tiếp Pháp hậu thuẫn một nhà làm phim đang sống lưu vong. Năm ngoái, bộ phim do Pháp đóng vai trò sản xuất chính của đạo diễn người Iran Jafar Panahi,
It Was Just an Accident, đã nhận được đề cử Oscar. Zvyagintsev là người Nga hiện sống tại Pháp.
Lấy bối cảnh tại Nga và sử dụng tiếng Nga,
Minotaur xoay quanh một giám đốc điều hành ngành vận tải biển giàu có; những nghi ngờ về việc vợ ngoại tình đã khiến cuộc sống cá nhân của ông rơi vào hỗn loạn giữa bối cảnh xung đột Nga-Ukraine. Dmitriy Mazurov và Iris Lebedeva đảm nhận các vai chính trong phim. Tác phẩm này đã ra mắt tranh giải ở Liên hoan phim Cannes vào tháng 5 và thắng giải Grand Prix. Phim cũng vừa được trình chiếu tại các liên hoan phim Telluride và TIFF, và sắp tới sẽ góp mặt tại Liên hoan phim New York.
Dự án hợp tác sản xuất với sự tham gia chính của phía Pháp này thông qua CG Cinéma của Charles Gillibert và MK Productions (có trụ sở tại Paris) — nhánh sản xuất thuộc công ty kinh doanh quốc tế mk2 Films — cùng với Razor Film (Đức) và Forma Pro Films (Latvia) tham gia đồng sản xuất của. Mk2 Films phụ trách bán quyền phát hành quốc tế, trong khi Les Films du Losange sẽ phát hành phim tại Pháp vào ngày 14 tháng 10. Mubi giữ quyền phát hành tại Bắc Mỹ — nằm trong thỏa thuận đa khu vực bao gồm Anh, Ireland, Mỹ Latinh, Đức, Áo và Thụy Sĩ — và sẽ đưa phim ra rạp ở Mỹ ngày 20 tháng 11.
Trước đó, Zvyagintsev từng nhận được hai đề cử Oscar phim quốc tế xuất sắc nhất khi đại diện cho Nga, với các tác phẩm
Leviathan (năm 2015) và
Loveless (năm 2018).
•
Philippines chọn Filipiñana của Rafael Manuel

Là tác phẩm điện ảnh dài đầu tay của đạo diễn Rafael Manuel,
Filipiñana — tác phẩm châm biếm giai cấp ấn tượng về mặt hình thức, lấy bối cảnh tại một câu lạc bộ golf sang trọng ở khu vực Manila — đã được đón nhận nồng nhiệt tại các liên hoan phim quốc tế trước khi bước vào cuộc đua tranh giải Oscar. Bộ phim có buổi công chiếu toàn cầu tại hạng mục tranh giải Điện ảnh Thế giới của Liên hoan phim Sundance vào tháng 1, thắng Giải Đặc biệt của Ban giám khảo cho Tầm nhìn Sáng tạo. Sau đó, phim ra mắt châu Âu trong hạng mục dành cho phim đầu tay tại Liên hoan phim Berlin (Berlinale) và nhận được nhiều đánh giá tích cực.
Phim xoay quanh cô gái 17 tuổi Isabel (Jorrybell Agoto) đến từ vùng nông thôn phía bắc Philippines. Cô nhận công việc “tee girl” (nhân viên hỗ trợ đặt bóng) tại một câu lạc bộ golf thượng lưu gần Manila, chuyên đặt bóng cho những người đàn ông giàu có tập đánh golf. Sự tò mò của cô đối với vị chủ tịch mang tư tưởng gia trưởng của câu lạc bộ, tiến sĩ Palanca (Teroy Guzman), dần lôi cuốn cô vào những góc khuất của nơi này: vẻ hào nhoáng, chỉn chu bên ngoài nhường chỗ cho những bạo lực ngầm liên quan đến cả quá khứ của đất nước lẫn những ký ức bị kìm nén của chính cô.
Manuel sử dụng sân golf lộng lẫy như hình ảnh thu nhỏ phản ánh các hệ thống phân cấp giai cấp, lao động và quyền lực thuộc địa đã ăn sâu bám rễ tại Philippines. “Đó là không gian giàu chất liệu để khai thác nhiều vấn đề nhức nhối tại đất nước tôi, vốn bắt nguồn từ những cấu trúc xã hội đầy rẫy bất bình đẳng,” anh chia sẻ với
The Hollywood Reporter trước buổi công chiếu tại Berlin vào tháng 2.

|
Đạo diễn Rafael Manuel khi thắng Gấu Bạc của ban giám khảo Berlinale năm 2020 cho phim ngắn cùng tên mà anh phát triển thành bộ phim năm nay
|
Bộ phim này được phát triển từ phim ngắn cùng tên ra mắt năm 2020 của Manuel — cũng khai thác các mối quan hệ xã hội tại một sân golf ở Philippines và từng thắng Gấu Bạc của ban giám khảo (Silver Bear Jury Prize) Berlinale. Đạo diễn lừng danh người Trung Quốc Giả Chương Kha — từng hướng dẫn Manuel thông qua chương trình Rolex Arts Initiative — đóng vai trò điều hành sản xuất của dự án.
Hiện tại, bộ phim đang được phát hành tại các rạp chiếu ở Bắc Mỹ thông qua Kino Lorber.
Philippines đã gửi phim tham gia hạng mục phim truyện quốc tế xuất sắc nhất trong nhiều thập kỷ qua nhưng vẫn chưa từng lọt vào danh sách rút gọn hay giành được đề cử Oscar nào.
Hạn chót nộp hồ sơ dự thi hạng mục phim quốc tế là ngày 30 tháng 9. Viện Hàn lâm sẽ công bố danh sách rút gọn gồm 15 phim vào ngày 15 tháng 12 và công bố 5 đề cử chính thức vào ngày 21 tháng 1 năm 2027.
Lễ trao giải Oscar lần thứ 99 sẽ diễn ra vào ngày 14 tháng 3 năm 2027.
| The Age of Goodbyes và The Scar-Faced Cat sẽ mở màn và bế mạc Liên hoan phim Kim Mã Đài Bắc 2026 |

Liên hoan phim Kim Mã Đài Bắc (TGHFF, diễn ra từ ngày 6 đến 22 tháng 11) sẽ khai mạc với
The Age of Goodbyes của đạo diễn người Malaysia Dương Nghị Hằng (Edmund Yeo) và khép lại với tác phẩm
The Scar-Faced Cat: Way of Asura của đạo diễn Đài Loan Vương Dĩ Phàm.
The Age of Goodbyes sẽ có buổi công chiếu đầu tiên tại châu Á trong khuôn khổ liên hoan phim, ngay sau khi ra mắt toàn cầu tại Toronto trong tuần này. Đây là xuất phẩm hợp tác Đài Loan-Malaysia, chuyển thể từ cuốn tiểu thuyết từng đoạt giải thưởng năm 2010 của nhà văn người Malaysia gốc Hoa Lê Tử Thư (Li Zishu).
Bộ phim tâm lý kể về một cậu bé cô đơn tình cờ tìm thấy cuốn sách ghi lại câu chuyện tình bi thương giữa cô gái và bạn trai là giáo viên của cô vào những năm 1960.
Đạo diễn Yeo cùng các diễn viên Tống Vân Hoa, Khâu Sĩ Tấn (thành viên nhóm nhạc nam Mirror của Hồng Kông), Lưu Tử Thuyên, Lưu Lượng Tá và Lâm Tử Hy sẽ tham dự đêm khai mạc liên hoan phim vào ngày 6 tháng 11. Các nhà sản xuất của bộ phim bao gồm David Tang từ công ty Renaissance Films (Đài Loan) và Dennis Lai từ Happy Together Pictures (Malaysia).
Hoạt động tại cả Tokyo và Kuala Lumpur, đạo diễn Dương Nghị Hằng từng đoạt giải đạo diễn xuất sắc nhất tại Liên hoan phim Tokyo năm 2017 với phim truyện thứ hai của mình
We, The Dead (tựa gốc:
Aqérat). Các tác phẩm khác của anh bao gồm phim hợp tác Nhật Bản-Malaysia năm 2020
Malu và phim tâm lý Nhật Bản năm 2021
Moonlight Shadow. Anh cũng nổi tiếng với việc hợp tác lâu dài cùng đạo diễn đồng hương Malaysia Hồ Minh Tiến (Woo Ming Jin) — đảm nhận vai trò nhà sản xuất, biên kịch và dựng phim cho các dự án của anh.

|
The Scar-Faced Cat: Way of Asura
|
Bộ phim bế mạc TGHFF,
The Scar-Faced Cat: Way of Asura, là phim ly kỳ kết hợp võ thuật và yếu tố giả tưởng, lấy bối cảnh những năm đầu thời kỳ Nhật Bản cai trị Đài Loan. Khi tranh chấp quyền lợi khai thác vàng bùng phát, một sĩ quan cảnh sát có võ nghệ cao cường được giao nhiệm vụ điều tra hàng loạt vụ án mạng; mọi bằng chứng đều hướng về một sát thủ bí ẩn có biệt danh “Mèo Mặt Sẹo”.
Dàn diễn viên chính bao gồm ngôi sao đang lên của Đài Loan Hàn Ninh (từng đóng
Girlfriends), đã dành trọn một năm rèn luyện thể lực cho vai chính đầu tiên trên màn ảnh rộng, và nam diễn viên Nhật Bản từng đoạt giải thưởng Sota Fukushi — góp mặt trong các tác phẩm như
My Tomorrow, Your Yesterday và phim bộ Netflix
Can This Love Be Translated?. Cả hai ngôi sao đều có nhiều cảnh hành động, giao đấu trong phim.
Phim sẽ có buổi công chiếu toàn cầu tại hạng mục Midnight Passion của Liên hoan phim Busan. Bộ phim điện ảnh đầu tay năm 2020 của đạo diễn Vương Dĩ Phàm
Get the Hell Out đã được trình chiếu tại hạng mục Midnight Madness của Liên hoan phim Toronto và thắng giải Chỉ đạo hành động xuất sắc nhất tại Lễ trao giải Kim Mã.
TGHFF cũng sẽ công chiếu hai tập đầu tiên của hai phim bộ truyền hình Đài Loan được chú ý.
Our Blues là phiên bản làm lại bộ phim Hàn Quốc cùng tên, với sự tham gia của nhà sản xuất kỳ cựu Sài Trí Bình cùng dàn diễn viên Châu Du Dân và Trương Quân Ninh; trong khi đó,
Miracles of the ER là phim bộ y khoa sắp ra mắt trên Netflix, do êkíp từng làm nên
Tears on Fire sản xuất và có sự góp mặt của các diễn viên Hoắc Kiến Hoa, Dương Cẩn Hoa và Thái Phàm Hy.
| Bom tấn phòng vé Trung Quốc Once Upon A Time in the Middle East đạt thỏa thuận phát hành Bắc Mỹ |

Well Go USA Entertainment đã mua quyền phát hành tại Bắc Mỹ bộ phim tâm lý-chiến tranh Trung Quốc
Once Upon A Time in the Middle East, do nhà làm phim tên tuổi Văn Mục Dã đạo diễn.
Thỏa thuận này diễn ra sau thành công vang dội của bộ phim tại các rạp chiếu ở Trung Quốc, thu về hơn 318 triệu USD tính đến thời điểm hiện tại. Well Go USA Entertainment sẽ phát hành bộ phim trên toàn khu vực Bắc Mỹ vào ngày 9 tháng 10.
Một trong những ngôi sao hàng đầu Trung Quốc, Thẩm Đằng đảm nhận vai chính đầu bếp Từ Phúc đang gánh nặng nợ nần quyết định đến Trung Đông để tìm kiếm khởi đầu mới. Cùng với quản lý nhà hàng Mã Tuấn Sinh, Từ Phúc đã vực dậy Nhà hàng Long Quán từ chỗ kinh doanh bết bát trở thành một cơ sở phát đạt, đồng thời là điểm tụ họp gắn kết cộng đồng địa phương.
Chiến tranh ập đến thành phố, thành quả mà họ dày công gây dựng bỗng chốc tan thành mây khói. Khi nhà hàng trở thành nơi trú ẩn cho những người mắc kẹt trong xung đột, Từ Phúc buộc phải vượt qua bản năng tự vệ để liều mình bảo vệ cộng đồng mà anh đã coi như gia đình của mình.
Phim còn có sự tham gia của các diễn viên Tưởng Kỳ Minh, Omar Sherif và Sherif Sobhy, cùng sự xuất hiện đặc biệt của Lý Trị Đình. Văn Mục Dã đồng biên kịch bộ phim cùng với Lãng Quần Lực và Chung Vĩ. Ninh Hạo giữ vai trò giám đốc sản xuất, Vương Nhất Băng là nhà sản xuất chính cùng với Lưu Minh Dật.
Văn Mục Dã nổi tiếng quốc tế nhờ phong cách kết hợp các chủ đề mang tính xã hội sâu sắc với lối kể chuyện tập trung vào chiều sâu nhân vật. Tác phẩm điện ảnh trước đó của anh,
Dying to Survive, đã mang về cho anh giải Kim Mã đạo diễn mới xuất sắc nhất năm 2018 và giải Kim Kê đạo diễn có tác phẩm đầu tay xuất sắc nhất. Các tác phẩm khác của anh bao gồm
Nice View và hợp tuyển phim
My People, My Country.
Danh sách các phim bom tấn của Thẩm Đằng bao gồm
Pegasus 3 — bộ phim ăn khách nhất năm nay tại Trung Quốc tính đến thời điểm hiện tại — và tác phẩm đình đám mùa hè năm 2024,
Successor.
Dịch: © Ngân Mai – Xuân Phong @Quaivatdienanh.com
Nguồn: The Hollywood Reporter và Screen Daily