Tin tức

Gen Z có cứu được Hollywood không?

20/03/2026

Họ thích phim phân loại PG, mua vé xem phim cùng cả gia đình và đăng nhận xét phim lên mạng xã hội. Bây giờ họ là khách hàng chính tại các rạp chiếu phim.

Ai mà ngờ được Zootopia 2 của Disney lại trở thành bộ phim có doanh thu cao nhất năm 2025, vượt qua Avatar: Fire and Ash, thu về 1,86 tỉ USD phòng vé toàn cầu, hay Lilo & Stitch phiên bản người thật đóng của Disney sẽ nằm trong số ba phim vượt mốc 1 tỉ USD. Năm nay còn mang đến nhiều bất ngờ hơn nữa: Iron Lung, một bộ phim nhỏ do ngôi sao YouTube Mark Fischbach (hay còn gọi là Markiplier) tự phát hành, đã gây sốc với doanh thu 40 triệu USD, và Scream 7 của Paramount, dù bị giới phê bình chê bai, đã lội ngược dòng mọi dự đoán với 64 triệu USD mở màn, lập kỷ lục cho chuỗi phim và vượt kỳ vọng 20 triệu USD. Về mảng phim nghệ thuật, có hai phim tiếng nước ngoài của Neon là Sentimental ValueThe Secret Agent, cả hai đều có mặt trong cuộc đua Oscar phim hay nhất và đang ở mức doanh thu từ 4 triệu đến 6 triệu USD.

Điểm chung là gì? Đó chính là Gen Z, từng bị coi là những người không đi xem phim vì họ là thế hệ đầu tiên gắn bó với iPhone hoặc các thiết bị khác 24/7. Đúng vậy, mạng xã hội khiến thế hệ này khao khát trải nghiệm tập thể, dẫn đến gia tăng số người đi xem phim tại rạp trong nhóm sinh từ năm 1997 đến 2012. “Trớ trêu thay Gen Z lại bị trải nghiệm xem phim truyền thống tại rạp thu hút,” Paul Dergarabedian của Comscore cho biết. “Họ có thể kết hợp hoạt động truyền thống này với cuộc sống trên mạng, sử dụng việc đi xem phim làm phương tiện tương tác xã hội.”

Lượng khán giả xem phim tại Mỹ theo các nhóm nhân khẩu học chính
Thế hệ Z đang chiếm tỷ trọng lớn hơn trong tổng số khán giả xem phim trong khi thế hệ thiên niên kỷ giảm dần.

Nguồn: Comscore PostTrak; Gen Z có độ tuổi từ 7-22 vào năm 2019 và 13-28 vào năm 2025; Thế hệ Millennials có độ tuổi từ 23-38 vào năm 2019 và 29-44 vào năm 2025; Thế hệ X có độ tuổi từ 39-54 vào năm 2019 và 45-60 vào năm 2025.

Thế hệ Z đang chiếm tỷ trọng lớn hơn trong tổng số khán giả xem phim. Năm 2025, họ chiếm 39% khán giả ở Bắc Mỹ, tăng từ 34% năm 2019, theo dữ liệu khảo sát PostTrak của Comscore chia sẻ với The Hollywood Reporter. Và hiệp hội rạp chiếu phim Cinema United cho biết lượng khán giả thuộc thế hệ Z đi xem phim đã tăng 25% trong 12 tháng qua.

Năm ngoái, thế hệ Z có độ tuổi từ 13 đến 28; năm nay, họ sẽ còn có ảnh hưởng lớn hơn nữa khi chiếm tỷ lệ cao hơn trong hai nhóm tuổi được ngành công nghiệp điện ảnhsăn đón nhất: 18-24 và 25-34. Và với việc thế hệ Z đang chiếm nhóm tuổi 13-17, phim PG đã trở lại và các hãng phim đang xem xét lại bài học xương máu là thế hệ Thiên niên kỷ không thích phim PG khi họ ở độ tuổi 13-17. Thế hệ Z không cảm thấy như vậy, điều này giải thích tại sao bốn trong số những bộ phim ăn khách nhất năm ngoái đều được phân loại PG (Zootopia 2, Lilo & Stitch, A Minecraft MovieHow to Train Your Dragon). Và lên kế hoạch mua vé trước: 40% thế hệ Z cho biết họ đã mua vé trước “trong vòng một tuần qua”, tăng từ 25% trước đại dịch, theo khảo sát của PostTrak.

Zootopia 2 trở thành bộ phim có doanh thu cao nhất năm 2025, vượt qua Avatar: Fire and Ash, thu về 1,86 tỉ USD phòng vé toàn cầu là nhờ khán giả thế hệ Z

“Không còn nghi ngờ gì nữa — thế hệ Z thích đi xem phim, và họ đi xem thường xuyên hơn so với khán giả ở các độ tuổi lớn hơn,” Ray Subers, người đứng đầu bộ phận phim tại công ty nghiên cứu hàng đầu NRG, cho biết, dẫn chứng xu hướng của nhóm đối tượng này hướng tới các tài sản trí tuệ như trò chơi điện tử, phim hoạt hình và các YouTuber, cũng như các bộ phim hoạt hình nổi tiếng mà họ đã lớn lên cùng. “Điều quan trọng đối với tương lai của ngành công nghiệp là các hãng phim phải ưu tiên những thương hiệu của thế kỷ 21 này hơn những tài sản trí tuệ cũ chủ yếu thu hút nhóm khán giả từ 35 đến 45 tuổi. Thế hệ Z không muốn xem những chuỗi phim của cha mẹ họ.”

Giám đốc thương hiệu của Disney, Asad Ayaz, đã chứng kiến tận mắt cuộc cách mạng này khi giúp bộ phim Aladdin phiên bản người thật đóng năm 2019 trở thành bom tấn doanh thu 1 tỉ USD, nhờ vào lượng khán giả gia đình đông đảo kết hợp với một bộ phận khán giả đại chúng bao gồm thế hệ thiên niên kỷ trẻ nhất và thế hệ Z lớn tuổi nhất, một nhóm nhỏ được gọi là “YZ”, nhóm nhỏ này cũng được ghi nhận cho sự thành công của phiên bản người thật Lilo & Stitch năm ngoái.

Thế hệ Z thường đi xem phim với ai?
Hiện nay, họ có xu hướng đi xem phim cùng gia đình nhiều hơn là với bạn hẹn.

Nguồn: Comscore Posttrak

Sự kết hợp thế hệ Y và Z mà nhóm của ông nhắm đến thậm chí còn mạnh mẽ hơn dự kiến, mang lại những hiểu biết vô giá về yếu tố hoài niệm khi cả hai nhóm đối tượng đều có cơ hội xem phiên bản cập nhật của bộ phim hoạt hình năm 1992 mà họ đã lớn lên cùng. Đến khi Zootopia 2 ra mắt, thế hệ Z thậm chí còn quan trọng hơn và tiềm năng của phim là vô hạn, trở thành phim hoạt hình có doanh thu cao nhất mọi thời đại. “Phim rất thành công với các gia đình, nhưng cũng rất được lòng những người không có con và khán giả nói chung trên toàn thế giới,” Ayaz nói.

Hoặc lấy ví dụ Marty Supreme của Timothée Chalamet, trở thành phim có doanh thu cao nhất của A24 (tổng doanh thu toàn cầu hơn 274 triệu USD) và phần lớn khán giả xem Marty Supreme đều dưới 35 tuổi. Bộ phim bóng bàn này đặc biệt phổ biến với người dùng Letterboxd, mạng xã hội được thành lập năm 2011 dành cho những người trẻ tuổi có quan điểm về nghệ thuật. Nền tảng này, với đội ngũ nhân viên giờ đây đã trở thành một phần không thể thiếu trên thảm đỏ — nơi họ cầm mic hỏi những người nổi tiếng đi ngang qua “Bốn phim bạn yêu thích nhất là gì?” — đã tăng thêm 9 triệu người dùng chỉ trong vòng một năm qua. Để dễ hình dung, vào cuối tháng 1, số người dùng Letterboxd đã hơn 27 triệu.

Phần lớn khán giả xem bộ phim bóng bàn Marty Supreme của Timothée Chalamet đều dưới 35 tuổi

“Chúng tôi biết rằng các nhà phát hành đang theo dõi những gì đang diễn ra trên Letterboxd để đánh giá mức độ thu hút của phim họ,” giám đốc điều hành Letterboxd, Matthew Buchanan, nói về tác động của ứng dụng này trong việc đưa phim đến với khán giả trẻ hơn. Ông nhắc đến Charli xcx, tự nhận mình là tín đồ điện ảnh, là người dùng Letterboxd và ngôi sao của bộ phim The Moment của A24. “Cô ấy sử dụng nền tảng theo đúng cách cô ấy muốn, đó là điều chúng tôi khuyến khích mọi người làm. Sự đón nhận của cộng đồng dành cho The Moment,” ông nói thêm, “có thể phần nào bắt nguồn từ đó.”

Đối thủ của A24 là Neon, do Tom Quinn điều hành, cũng chú ý đến Letterbox. Nhưng điều quan trọng hơn nhiều đối với Neon là tiếp cận khán giả bằng cách phát hành phim từ từ tại các rạp chiếu phim, giống như đã làm với Sentimental Value hay The Secret Agent. Elissa Federoff, đứng đầu bộ phận phát hành tại Neon, lưu ý rằng thế hệ Z đang tích cực xem các phim được đề cử Oscar. Điều đó giúp đẩy mạnh tất cả các phim. Thị phần kết hợp của bốn nhà phát hành phim ngách Neon, A24, Focus Features và Searchlight đạt 7% doanh thu phòng vé nội địa năm 2025, so với 4% năm trước đó.

Isabel May tham dự buổi ra mắt toàn cầu phim Scream 7 tại Paramount vào ngày 25 tháng 2 ở Los Angeles

Hoặc hãy xem xét thể loại có thể là bền nhất của Hollywood: phim kinh dị chính thống. Scream 7 của Paramount đã được hưởng lợi bằng cách chuyển sang chiếu vào cuối tuần để có thể trình chiếu trên IMAX, nơi mà hiệu ứng hình ảnh là điểm thu hút chính. Bộ phim xoay quanh nhân vật của Neve Campbell trong vai mẹ của cô con gái tuổi teen do Isabel May thủ vai. “Chúng tôi cũng muốn phát triển thị trường quốc tế, và khía cạnh mẹ con trong phim rất dễ đồng cảm và là một cốt truyện mà chúng tôi nghĩ có thể kết nối được với khán giả,” Josh Goldstine, giám đốc quảng bá và phát hành của Paramount, cho biết.

Thay đổi nhân khẩu học trong xu hướng đi xem phim tại rạp không chỉ giới hạn ở Mỹ. “Những gì chúng ta đang thấy hiện nay,” Tim Richards, người sáng lập và CEO chuỗi rạp chiếu phim Vue ở Anh, bổ sung, “và chắc chắn đang củng cố tất cả các phân tích thị trường đã được thực hiện trên khắp châu Âu và thậm chí cả ở Bắc Mỹ, đó là [giới trẻ] đã quay trở lại.”

Là người dùng Letterboxd, Charli xcx chia sẻ hình ảnh của cô trong phim The Moment theo đúng cách cô muốn

“Thế hệ Z đang dần trở thành một lựa chọn an toàn,” Fatima Djoumer, CEO của Europa Cinemas, mạng lưới các nhà rạp lớn nhất chuyên quảng bá phim châu Âu, cho biết. “Trong nhiều năm, thế hệ Z được nhiều chuyên gia hoặc nhà quan sát điện ảnh coi là ‘thế hệ xem phim trực tuyến và nội dung ngắn,’” bà tiếp tục, “[nhưng] trong mạng lưới của Europa Cinemas, các rạp chiếu phim đang giành lại khán giả, đặc biệt là giới trẻ — không chỉ thông qua các buổi chiếu phim dành riêng cho trường học mà còn thông qua các sự kiện phim cụ thể. “Đối với thế hệ Z,” bà nói thêm, “đi xem phim đang ngày càng trở thành một hình thức đi chơi đêm mới.”

Đối với thế hệ trẻ “đi chơi đêm” có thể mang một định nghĩa mới. Người trẻ uống rượu và đi hộp đêm ít hơn so với thế hệ cha mẹ và ông bà không phải là chuyện gì mới mẻ. Một cuộc khảo sát năm 2023 của công ty nghiên cứu toàn cầu Gallup cho thấy tỷ lệ người trưởng thành dưới 35 tuổi cho biết họ từng uống rượu đã giảm 10% trong hai thập kỷ, từ 72% trong giai đoạn 2001-2003 xuống còn 62% trong giai đoạn 2021-2023.

Đạo diễn Emerald Fennell tham dự buổi ra mắt phim Wuthering Heights tại rạp Odeon Luxe Leicester Square vào ngày 5 tháng 2 ở London

Các chuyên gia vẫn chưa thống nhất về lý do tỷ lệ lại giảm mạnh từ thế hệ này sang thế hệ khác, nhưng Michael Kill, Giám đốc điều hành của Hiệp hội Công nghiệp Giải trí về đêm của Anh (NTIA), cho rằng mặc dù những lý do chính là tài chính hạn chế, lo ngại về an toàn và sức khỏe, nhưng chắc chắn không phải do thiếu hứng thú: “Toàn bộ quan niệm sai lầm rằng ‘Ồ, [giới trẻ] không đi chơi đêm vì không có rượu hoặc họ không thích,’” ông nói. “Điều đó không ngăn cản họ giao lưu. Nền kinh tế giao thiệp và văn hóa vẫn thực sự quan trọng đối với họ.”

Và tuy có chút lo lắng về mặt xã hội sau khi rất nhiều trẻ em lớn lên trong thời gian phong tỏa, thì khao khát được kết nối, được đắm mình vào một trải nghiệm, lại mạnh mẽ hơn bao giờ hết. “Đối với khán giả trẻ, trải nghiệm xem phim là một buổi tối đi chơi tập thể có giá cả phải chăng,” Djoumer nói, ca ngợi vé giảm giá và các ưu đãi thường xuyên từ các chuỗi rạp chiếu phim lớn. “Họ quay trở lại rạp chiếu phim khi thấy rằng một bộ phim cụ thể không chỉ là một sự kiện, mà còn có nghĩa là tham gia vào một cuộc bàn luận văn hóa rộng lớn hơn.”

Đã có rất nhiều tranh cãi về đánh giá phim Wuthering Heights trên Letterboxd và số lượng người hâm mộ trẻ tuổi mặc đồ lưu niệm “Get Wet” gia tăng

Nỗi sợ bỏ lỡ (Fear Of Missing Out) — hay còn gọi là FOMO — có thể là một chất xúc tác lớn khác trong việc giới trẻ ồ ạt trở lại rạp chiếu phim. “Có cảm giác tham gia vào cộng đồng người hâm mộ, vào văn hóa điện ảnh và không muốn bỏ lỡ cuộc trò chuyện,” James Connor của Hiệp hội Điện ảnh Anh cho biết. “BarbieOppenheimer đã rất nỗ lực trong việc biến điện ảnh thành sự kiện và thưởng thức phim không thuộc các chuỗi phim như Marvel và Star Wars. Có thể thường ngày người ta không thích tụ tập nhưng sự kiện đó đã lôi kéo họ vì họ không muốn bỏ lỡ khoảnh khắc đó.”

Thế hệ lớn lên trong môi trường luôn đắm chìm trong văn hóa không thể nào chấp nhận việc không hiểu được sự cuồng nhiệt của internet. Ảnh chế, tin đồn, những vụ tranh cãi mới nhất của người nổi tiếng — việc nắm bắt xu hướng đang trở nên sinh lợi hơn bao giờ hết, và ngành công nghiệp điện ảnh đang tận dụng điều đó.

Thị phần doanh thu phòng vé, theo chuỗi rạp
Cinemark đã tăng thị phần doanh thu tại Bắc Mỹ khoảng 2% kể từ năm 2019.

Nguồn: Cinemark

“Mạng xã hội là không thể tránh khỏi, và trò chuyện là không thể tránh khỏi,” Hannah Stokes, giám đốc mạng xã hội của Massive, một sáng kiến có trụ sở tại Anh được thiết kế để kết nối những người từ 16-30 tuổi với phim độc lập và phim Anh thông qua các buổi chiếu sớm, các món đồ độc quyền ăn theo phim và trải nghiệm cộng đồng, tương tác xã hội, cho biết. “Mọi người muốn xem [phim] sớm để họ có thể dẫn dắt cuộc trò chuyện,” bà tiếp tục, nói thêm rằng việc sợ nội dung phim bị tiết lộ càng làm tăng thêm tính cấp bách phải đến rạp chiếu phim.

Đã có rất nhiều tranh cãi về đánh giá phim Wuthering Heights trên Letterboxd, với hàng loạt đánh giá cả 0 sao và 5 sao được ghi nhận cho bộ phim thứ ba của Emerald Fennell vào ngày phát hành 13 tháng 2. Stokes cũng nhận thấy số lượng người hâm mộ trẻ tuổi mặc đồ lưu niệm “Get Wet” (tạm dịch: Ướt át)* gia tăng và các video của fan về Jacob Elordi (cắt ghép clip từ phim điện ảnh và phim truyền hình và gây sốt trên mạng xã hội) vào khoảng thời gian Wuthering Heights thống trị các trang mạng xã hội của chúng ta. Chỉ tháng trước, một người dùng X 25 tuổi đã trở nên nổi tiếng sau khi nói với mọi người rằng cô ấy đã được HBO thuê để dựng trailer và video quảng cáo. Cô được cho là đã thu hút sự chú ý của họ sau khi làm một video cắt ghép về Heated Rivalry thu hút hơn 78.000 lượt thích và 4,4 triệu lượt xem.

Doanh thu phòng vé nội địa từ đầu năm đến nay
Tính tới hiện tại, doanh thu năm 2026 đã tăng 15% so với năm ngoái.

Nguồn: Comscore

“Tôi không còn nghĩ thế hệ Z chỉ xem phim,” Stokes nói thêm. “Họ sống và hít thở bằng phim ảnh.”

Dịch: © Phương Hà @Quaivatdienanh.com
Nguồn: The Hollywood Reporter


* Một cụm từ được dùng trong chiến dịch quảng bá của bộ phim.