Giờ đây, một số công ty Trung Quốc đang sản xuất các phim này với giá 30 USD mỗi phút, mà không cần máy quay, êkíp hay bất kỳ diễn viên người thật nào.

Ảnh chụp ngày 10 tháng 10 năm 2025 cho thấy màn hình máy tính tại một xưởng chế tác phim bộ siêu ngắn ở Thượng Hải

Tất cả là nhờ trí tuệ nhân tạo (AI).

Các phim bộ được tạo ra bằng công nghệ này đột nhiên phủ sóng khắp Trung Quốc: chỉ riêng trong tháng 3, gần 50.000 bộ phim bộ siêu ngắn do AI tạo ra đã được tải lên Douyin, phiên bản TikTok của Trung Quốc, theo DataEye, một công ty tư vấn của Trung Quốc. Số lượng tải lên trong một tháng đó gần bằng tổng số tải lên của nền tảng này trong cả năm 2025.

Sự bùng nổ này được thúc đẩy nhờ các công cụ video AI ngày càng phổ biến rộng rãi và khả năng ngày càng tăng, bao gồm Seedance 2.0, được công ty mẹ của TikTok tại Trung Quốc phát hành vào tháng 2. Các công ty chế tác đã thử nghiệm khả năng của các mô hình này, tạo ra phim thử nghiệm về chiến binh Trung Quốc trong trận chiến, ngày tận thế hoặc một dòng sông quê thanh bình.

Hầu hết phim bộ siêu ngắn làm bằng AI, theo luật pháp Trung Quốc buộc phải dán nhãn như thế, không mấy thu hút. Thế nhưng vài phim bộ ngắn vẫn thu về hàng trăm triệu lượt xem tại một quốc gia mà người dân nhìn chung lạc quan hơn về AI hơn so với phương Tây. Theo truyền thông Trung Quốc, thị trường phim bộ siêu ngắn AI tại quốc gia này dự kiến sẽ cán mốc hơn 3 tỉ USD trong năm nay, trong tổng thị phần phim bộ siêu ngắn nói chung trị giá hơn 14 tỉ USD.

Một cảnh trích từ tập đầu tiên của phim bộ siêu ngắn do AI tạo ra Master of Fengshui, do công ty SocialTok có trụ sở tại Giang Tây sản xuất

Nhưng gần đây, sự bùng nổ này cũng vấp phải làn sóng phản đối tại Trung Quốc. Diễn viên nói cơ hội việc làm của họ đang dần cạn kiệt. Cả những người nổi tiếng lẫn người bình thường đều đe dọa kiện tụng sau khi phát hiện hình ảnh của mình xuất hiện trong các phim bộ siêu ngắn do AI tạo ra. (ByteDance sau đó đã đưa ra các quy định hạn chế việc sử dụng khuôn mặt của người thật trong Seedance).

The New York Times đã trò chuyện với một vài người trong ngành giải trí Trung Quốc để hiểu xem AI đã thay đổi cuộc sống của họ thế nào.


Khi Li Jiao’e chuyển đến Hoành Điếm, trung tâm làm phim lớn ở miền đông Trung Quốc vào năm 2024, anh chỉ nhận được những vai nhỏ trong các phim bộ siêu ngắn. Dù vậy, anh vẫn hào hứng. Sau nhiều năm làm những công việc không liên quan, cuối cùng anh cũng được theo đuổi giấc mơ làm diễn viên.

Li Jiao’e trên trường quay

Theo thời gian, anh bắt đầu nhận một vài câu thoại, thường là trong các vai hài. Đôi khi, có người nhận ra anh trên phố.

Nhưng trong những tháng gần đây, các vai diễn mất dần, anh nói. Những hội nhóm trò chuyện mà mọi người vẫn chia sẻ cơ hội việc làm rơi vào im lặng.

“Chẳng còn gì cả,” anh nói. “Như thể đang mưa đột nhiên ráo tạnh vậy.”

Anh cho biết sự sụt giảm này một phần là do một nền tảng phát trực tuyến lớn đã nâng cao tiêu chuẩn mua nội dung. Nhưng anh cho rằng cơn cuồng AI là một nguyên nhân khác.

Công ty sản xuất Youhug Media có trụ sở tại Thượng Hải đã công bố hai diễn viên: Lin Xiyan (trái) và Qin Lingyue (phải) vào ngày 18 tháng 3 năm 2026. Hai diễn viên này được tạo ra hoàn toàn bằng trí tuệ nhân tạo

Gần đây nỗi sợ bị AI thay thế của các diễn viên ngày càng tăng sau khi một nền tảng phim trực tuyến lớn thông báo họ đã tạo ra kho dữ liệu hình ảnh của hơn 100 diễn viên có thể được sử dụng cho các sản phẩm AI trong tương lai. Mặc dù nền tảng miêu tả động thái này là cách giúp giảm bớt khối lượng công việc cho diễn viên, nhưng nhiều cư dân mạng cho rằng điều đó chỉ làm tăng tốc độ mất việc của con người.

Một nền tảng phim ngắn khác cũng thông báo gỡ bỏ một bộ phim nổi tiếng sau khi hai người dùng mạng xã hội phát hiện hình ảnh của họ bị sử dụng trái phép để tạo hình cho các nhân vật phản diện trong phim. Nền tảng này, thuộc sở hữu của ByteDance, cho biết họ sẽ thắt chặt cơ chế kiểm duyệt để ngăn chặn các trường hợp tương tự trong tương lai.

Các cơ quan quản lý Trung Quốc tháng rồi đã ban hành quy định yêu cầu phải có sự đồng ý của chính chủ trước khi sử dụng hình ảnh của họ để làm các nhân vật kỹ thuật số.

Một số công ty Trung Quốc đang sản xuất phim bộ siêu ngắn với giá 30 USD mỗi phút, mà không cần máy quay, êkíp hay bất kỳ diễn viên người thật nào. Tất cả là nhờ công cụ AI

Li Jiao’e nói anh không phản đối việc dùng AI trong ngành giải trí nhưng cho rằng ngành công nghiệp này đang áp dụng sai cách.

“Họ cứ bắt chước con người hoặc cố gắng làm cho mọi thứ trông giống người hơn,” anh nói. “Họ nên cố gắng giải phóng trí tưởng tượng nhiều hơn, đi con đường phá cách hơn.”

Anh nói tiếp: “Suy cho cùng, giá trị cốt lõi của con người chúng ta nằm ở khả năng tưởng tượng.”

Wang Yushun hiểu tầm quan trọng của ngân sách trong việc làm phim. Trước khi trở thành đạo diễn phim bộ siêu ngắn, anh từng làm phim truyền hình và phim độc lập, và anh đã chứng kiến nhiều dự án mình dành hàng tháng, thậm chí hàng năm bị đổ bể chỉ vì một nhà đầu tư nhút nhát. Một phần lý do anh chuyển sang làm phim bộ siêu ngắn — các tập phim chỉ từ một đến hai phút — là để thu hồi vốn nhanh.

Dù vậy, khi các công cụ AI lần đầu phổ biến cách đây vài năm, anh vẫn hoài nghi về chất lượng của chúng, ngay cả khi biết chúng có thể giúp mình tiết kiệm tiền. Anh dùng AI chủ yếu để làm bảng ý tưởng, anh nói.

Nhưng rồi hè năm ngoái, anh đã thay đổi suy nghĩ. Khi anh yêu cầu một công cụ AI tạo ra cảnh con ngựa lao vào chiến hào để cứu một vị tướng, kết quả chi tiết hơn rất nhiều so với mong đợi hay yêu cầu, bao gồm cảnh con ngựa đâm sầm vào lính địch, tên lính ngã nhào và vị tướng phi ngựa phóng đi.

“Tôi tự nhủ, ‘Ồ, công nghệ này thực sự có thể thay thế một số cảnh quay khó hoặc tốn kém,’” anh nhớ lại.

Wang Yushun đã phải sa thải nhân viên làm việc trong các dự án phim người thật đóng vì nhu cầu về loại nội dung này đã giảm mạnh. Chuyển sang sử dụng AI là do cần thiết hơn là lựa chọn, anh nói

Kể từ đó, anh mạnh tay áp dụng AI vào hiệu ứng hình ảnh, và thành lập công ty chuyên sản xuất phim bộ siêu ngắn bằng AI bên cạnh các phim sử dụng diễn viên.

Dù vậy, Wang Yushun cũng lo ngại về việc toàn ngành đang quay xe sang AI quá nhanh. Anh đã phải sa thải nhân viên làm việc trong các dự án phim người thật đóng vì nhu cầu về loại nội dung này đã giảm mạnh. Chuyển sang sử dụng AI là do cần thiết hơn là lựa chọn, anh nói.

Anh hy vọng sẽ thực hiện được các dự án kết hợp AI và người thật đóng. Anh đang làm một dự án mà anh cho rằng tương tự Stuart Little, bộ phim kết hợp giữa chú chuột hoạt hình bên cạnh các diễn viên thật.

“Tôi nghĩ nếu chúng ta vừa cảm nhận được hơi ấm từ diễn xuất của người thật, vừa thấy được sức mạnh của công nghệ AI thì còn gì bằng,” anh nói.

Khi Hou Xiaohu thành lập công ty sử dụng AI để làm video cách đây hai năm, công nghệ này chỉ đủ tốt cho các video quảng cáo doanh nghiệp. Nhưng năm ngoái, khi các công cụ video AI được cải thiện, và nhu cầu về phim bộ siêu ngắn tăng vọt, anh chuyển hướng trọng tâm.

Hiện Hou Xiaohu có khoảng một chục nhân viên, chia đều giữa công việc sáng tạo, tương tự như viết kịch bản và đạo diễn truyền thống và công việc kỹ thuật sử dụng AI tạo ra các cảnh phim. Công ty của anh tập trung kể những câu chuyện truyền thống, chẳng hạn như chuyện về nữ thần biển trong dân gian hay thiền sư anh hùng.

Một vài nhân viên sáng tạo của Hou Xiaohu có nền tảng về làm phim, nhưng số khác đơn thuần chỉ là những người “cuồng AI,” anh nói.

“Công việc này không hoàn toàn giống biên kịch truyền thống. Một phần của nó đòi hỏi phải dịch câu chuyện sang thứ ngôn ngữ mà AI có thể hiểu được,” anh nói. “Những người không có nền tảng đạo diễn hay biên kịch truyền thống thực ra lại làm tốt hơn.”

Sử dụng AI sản xuất một phim bộ hoạt hình dài tập thời lượng 100 phút mất khoảng một tháng với ba nhân sự

Sản xuất một phim bộ hoạt hình dài tập thời lượng 100 phút mất khoảng một tháng với ba nhân sự. Những phim tả thực cần khoảng năm người, vì việc tạo ra những hình ảnh đủ chất lượng sẽ tốn nhiều công sức hơn.

Cạnh tranh trong ngành đã trở nên khốc liệt hơn trong những tháng gần đây. Nhưng Hou Xiaohu dự đoán rằng nhiều sản phẩm giá rẻ sẽ thất bại, khi khán giả đòi hỏi chất lượng cao hơn.

Anh cũng cho biết mình không lo lắng về phản ứng tiêu cực của công chúng đối với phim bộ siêu ngắn làm bằng AI. Anh nói khi chính phủ tăng cường giám sát, việc sử dụng hình ảnh cá không phải phép sẽ giảm đi.

Và mọi người rồi sẽ tìm được cách thích nghi với nỗi đau mất việc làm, anh nói. Bản thân anh trước đây từng làm việc cho các công ty công nghệ lớn ở Bắc Kinh trước khi bị cắt giảm nhân sự và phải rẽ hướng sang làm phim AI.

Cảnh trích từ một phim bộ siêu ngắn do AI tạo ra, do Versatile Media có trụ sở tại Hàng Châu sản xuất

“Ảnh hưởng đến công ăn việc làm — chắc chắn là có rồi,” Hou Xiaohu nói. “Nhưng từng cá nhân thì có thể làm được gì khác? Bạn chỉ có thể đón nhận kỷ nguyên mới này và suy nghĩ xem làm sao thích nghi.”