Tác phẩm kinh phí thấp dài 13 phút không được quảng bá, lấy bối cảnh cuộc thảm sát Nam Kinh năm 1937, kể câu chuyện bi tráng của hai ngôi sao Kinh kịch hy sinh trên sân khấu để bảo vệ 30 thường dân vô tội.

Không có ngôi sao hạng A hay quảng bá rầm rộ, bộ phim đạt hơn 800 triệu lượt xem trên nền tảng Douyin, TikTok Trung Quốc, và hơn 2 tỉ lượt xem ở các chủ đề liên quan trên internet, nhận được hiệu ứng truyền miệng mạnh mẽ từ khán giả.

Thành công của Enemy đã đánh trúng vào nỗi đau cốt lõi của thị trường phim bộ siêu ngắn hiện nay. Trong những năm gần đây, ngành công nghiệp phim bộ siêu ngắn bùng nổ nhờ rào cản gia nhập thấp và lợi nhuận cao, nhưng cũng phát sinh nỗi ám ảnh độc hại “lượt xem là trên hết”. Có quá nhiều tác phẩm dựa vào các chiêu trò gây sốc với cốt truyện phi lý, sản xuất cẩu thả, gây nhàm chán về mặt thẩm mỹ cho khán giả.

Tuy nhiên, bối cảnh của Enemy lại rất phù hợp với gu thẩm mỹ của giới trẻ ngày nay: thể loại “vòng lặp vô hạn”. Đây là một phương thức kể chuyện mà các nhân vật được một hệ thống bí ẩn lựa chọn và buộc phải bước vào những thế giới song song hoặc các “phiên bản” khác nhau để hoàn thành nhiệm vụ. Khuôn khổ đó cho phép tự do sáng tạo triệt để, pha trộn võ hiệp, khoa học viễn tưởng, kinh dị, cổ trang, và hồi hộp, các nhân vật di chuyển xuyên thời gian và không gian để sống những cuộc đời hoàn toàn khác nhau.

Hai nhân vật chính là oan gia ngõ hẹp hay cãi vã ngoài đời bị cuốn vào một hệ thống vòng lặp vô hạn, và buộc phải hợp lực để đánh bại trùm cuối

Trong Enemy, hai nhân vật chính là oan gia ngõ hẹp hay cãi vã ngoài đời bị cuốn vào một hệ thống vòng lặp vô hạn, và buộc phải hợp lực để đánh bại trùm cuối.

Cao trào bùng nổ ở tập năm. Tại đây, nam và nữ chính biến hóa thành hai ngôi sao song sinh của một đoàn Kinh kịch: Trần Kiều Đầu và Trần Tương Khẩu. Bối cảnh là mùa đông giá buốt năm 1937, trước thềm Nam Kinh thất thủ. Quân xâm lược Nhật Bản tràn vào thành phố và ép hai nghệ sĩ nổi tiếng lên sân khấu, ra lệnh cho họ phải cải biên một vở kịch kinh điển, thay thế những nghĩa sĩ trung kiên trong câu chuyện bằng chính những kẻ xâm lược. Để đổi lấy đường thoát an toàn cho những người dân bị mắc kẹt, hai nghệ sĩ đã thỏa thuận: “Một buổi diễn thả 30 người rời khỏi thành phố.”

Đó đã trở thành buổi diễn cuối cùng của họ. Trên sân khấu, họ vờ tuân lệnh, nhưng đã hạ độc vào rượu của quân xâm lược Nhật Bản. Cuối cùng, họ phóng hỏa đốt rạp và cùng chết trong biển lửa với quân Nhật Bản bị trúng độc, đẩy vẻ đẹp bi tráng lên đến cực điểm.

Nam và nữ chính biến hóa thành hai ngôi sao song sinh của một đoàn Kinh kịch: Trần Kiều Đầu và Trần Tương Khẩu. Để đổi lấy đường thoát an toàn cho những người dân bị mắc kẹt, hai nghệ sĩ đã thỏa thuận: “Một buổi diễn đổi lấy 30 người rời khỏi thành phố”

Điều gây sốc hơn nữa là tên tuổi và số nhân vật trong phim không phải là hư cấu. Tên của nhân vật chính Trần Kiều Đầu gợi nhắc đến sự kiện Lư Câu Kiều; Trần Tương Khẩu gợi nhớ đến những trận chiến đường phố khốc liệt ở Nam Kinh; “30 người” được cứu sống là một lời tri ân xót xa gửi đến 300.000 nạn nhân của vụ thảm sát Nam Kinh.

Phim bộ siêu ngắn Enemy lấy cảm hứng từ câu chuyện về Tiêu Cúc Đình (còn gọi là Cao Phú Quý), một nam nghệ sĩ Bình kịch. Người ta tin rằng ông đã ngã xuống ở tuổi 16 vào năm 1938 khi chiến đấu chống quân xâm lược Nhật Bản, dù không có ghi chép lịch sử chính thức nào có thể chứng thực tính xác thực cho câu chuyện.

Mức độ phổ biến bùng nổ của bộ phim siêu ngắn này đặt ra một câu hỏi cấp bách: trước làn sóng AI, phim bộ siêu ngắn người đóng còn bao nhiêu chỗ đứng?

Đó đã trở thành buổi diễn cuối cùng của họ: họ phóng hỏa đốt rạp và cùng chết trong biển lửa với quân Nhật Bản bị trúng độc, đẩy vẻ đẹp bi tráng lên đến cực điểm

Theo hướng dẫn của Hiệp hội Dịch vụ phát sóng trực tuyến Trung Quốc, trong quý đầu năm 2026, phim bộ siêu ngắn do AI sản xuất chiếm hơn 95% số lượng phim mới phát hành trên tất cả các nền tảng, nhưng những tác phẩm được sản xuất hàng loạt đó chỉ chiếm vỏn vẹn 4% tổng lưu lượng phát trực tuyến.

Li Xu, một nhà làm phim ngắn, nói với Global Times rằng các êkíp làm phim bộ siêu ngắn mọc lên khắp nơi hiện nay bắt nguồn từ một mô hình công nghiệp chín muồi: tập trung vào sản xuất và tiêu dùng nhanh, sử dụng AI để sản xuất hàng loạt, và có khả năng sản xuất hàng chục phim mỗi ngày, thậm chí hoàn thành một phim bộ siêu ngắn trong vòng một tuần.

Về mặt nội dung, nó tập trung vào giải trí rập khuôn, sử dụng xung đột dồn dập kết hợp với thiết lập nhân vật rập khuôn, để theo đuổi hiệu ứng kích thích mạnh mẽ trong ngắn hạn, biến nội dung hoàn toàn lệ thuộc vào lượt xem.

Êkíp Enemy chọn một lối đi khác bằng cách lấy việc kể câu chuyện hay là ưu tiên hàng đầu

Zhang Yan, giáo sư tại Trường Nghệ thuật và Truyền thông thuộc Đại học Sư phạm Bắc Kinh, đã thẳng thắn nhận xét: “Nhiều nhà làm phim ngắn cho rằng khán giả chỉ thích những kịch bản câu khách... Họ cung cấp phim thiếu dưỡng chất, thậm chí là thô tục, trong khi giá cả hỗn loạn và quản lý yếu kém tràn lan. Ngành công nghiệp này đã thất bại trong việc xây dựng một hệ sinh thái lành mạnh, hợp lý.”

Êkíp Enemy chọn một lối đi khác bằng cách lấy việc kể câu chuyện hay là ưu tiên hàng đầu. Trong thời đại AI phát triển vũ bão, nhiều nhà sáng tạo đã rơi vào “nỗi lo lượt xem,” bị cuốn vào các công thức sao chép-dán mà bỏ lơ bản chất thực sự của nội dung và truyền tải cảm xúc.

Được thực hiện với nguồn lực hữu hạn và niềm đam mê vô hạn, Enemy chứng minh rằng giá trị của một tác phẩm không bao giờ đo đếm được bằng số tiền đầu tư hay lượt xem, mà bằng việc liệu nó có chứa đựng cảm xúc chân thật, những chi tiết vững chãi, và một kim chỉ nam đạo đức hướng thượng hay không.

Được thực hiện với nguồn lực hữu hạn và niềm đam mê vô hạn, Enemy chứng minh rằng giá trị của một tác phẩm không bao giờ đo đếm được bằng số tiền đầu tư hay lượt xem

Một câu chuyện hay chính là chìa khóa vàng dẫn đến lượt xem mạnh. Những nhà sáng tạo nào sẵn sàng đào sâu, cống hiến hết mình, và mang lại cảm xúc chân thật thì khán giả sẽ không bao giờ phụ lòng.